Kedi Aşı Takvimi
Yavru kedinizin ilk aşısından yetişkinlikteki rapellere kadar hangi aşının ne zaman yapılacağını, aşı öncesi ve sonrası dikkat edilmesi gerekenleri bu rehberde adım adım bulabilirsiniz. Program, uluslararası veteriner aşılama rehberleri (WSAVA, AAHA/AAFP) temel alınarak hazırlanmıştır.
Bir Bakışta
Aşılar Kedinizi Nasıl Korur?
Aşılar, bağışıklık sistemini hastalık etkenini tanımaya hazırlar. Böylece kediniz gerçek enfeksiyonla karşılaştığında hastalığı hiç geçirmez ya da çok daha hafif atlatır.
Ölümcül Hastalıklara Karşı
Panlökopeni yavru kedilerde hızla ilerleyen ve sıklıkla ölümcül seyreden bir hastalıktır. Kuduzun ise tedavisi yoktur. Aşılama bu hastalıklara karşı en etkili korumadır.
Ev Kedileri İçin de Gerekli
Panlökopeni virüsü dış ortamda aylarca canlı kalabilir ve ayakkabı ya da eşyalarla eve taşınabilir. Bu nedenle hiç dışarı çıkmayan kediler de temel aşılara ihtiyaç duyar.
Toplum Sağlığı İçin
Kuduz insanlara da bulaşan bir hastalıktır ve Türkiye’de kedi ve köpeklerde kuduz aşısı yasal olarak zorunludur. Aşılı kediler hem ailenizi hem çevrenizi korur.
Kedilere Hangi Aşılar Yapılır?
Aşılar “temel” ve “yaşam tarzına bağlı” olarak ikiye ayrılır. Temel aşılar her kediye önerilirken, diğerleri kedinizin yaşam koşullarına göre planlanır.
Karma Aşı (FVRCP)
Üç önemli hastalığa karşı tek aşıda koruma sağlar.
- Panlökopeni (kedi parvovirüsü)
- Feline herpesvirüs-1 (rinotrakeit)
- Calicivirüs – kedi gribi etkenleri
Kuduz Aşısı
İnsanlara da bulaşabilen ve tedavisi olmayan kuduza karşı korur.
- 12 haftalıktan sonra tek doz
- Türkiye’de her yıl tekrarlanır
- Seyahat ve pet pasaportu için gereklidir
Kedi Lösemisi (FeLV) Aşısı
FeLV, kediler arasında yakın temasla bulaşan ve bağışıklığı baskılayan bir virüstür.
- Aşı öncesi FeLV testi yapılır
- 8 haftalıktan sonra, 3–4 hafta arayla 2 doz
- 1 yaşından küçük, dışarı çıkan ve çok kedili ortamdaki kedilere önerilir
Klamidya ve Bordetella
Çok kedili evler, barınaklar ve pansiyonlarda solunum yolu ve göz enfeksiyonlarının kontrolü için veteriner hekim tarafından önerilebilir.
- Rutin olarak her kediye gerekmez
- Risk değerlendirmesine göre planlanır
Yavru Kedi Aşı Takvimi
Aşağıdaki program sağlıklı bir yavru kedi için örnek takvimdir. Kedinizin yaşına, sağlık durumuna ve yaşam koşullarına göre veteriner hekiminiz programı kişiselleştirir.
Parazit Kontrolüne Başlangıç
Yavru kedilerde iç parazit uygulamaları genellikle 3. haftadan itibaren başlar ve sütten kesilene kadar yaklaşık 2 haftada bir tekrarlanır. Aşıdan önce kedinin parazitlerden arındırılmış olması, aşıya verilen bağışıklık yanıtını destekler.
İlk Muayene ve 1. Karma Aşı
Genel sağlık muayenesinin ardından ilk karma aşı (FVRCP) yapılır. Karma aşı; kedi parvovirüsü olarak da bilinen panlökopeni, herpesvirüs ve calicivirüse (kedi gribi) karşı koruma sağlar.
2. Karma Aşı ve FeLV
İlk dozdan 3–4 hafta sonra ikinci karma aşı yapılır. Sokağa çıkma ya da diğer kedilerle temas riski olan yavrularda önce kedi lösemisi (FeLV) testi yapılır, negatifse FeLV aşısının ilk dozu uygulanır.
3. Karma Aşı, FeLV Rapeli ve Kuduz
Üçüncü karma doz ile birlikte FeLV aşısının ikinci dozu yapılır. Kuduz aşısı 12 haftalıktan sonra uygulanır; Türkiye’de kuduz aşısı yasal olarak zorunludur.
Son Yavru Dozu
Anneden geçen antikorlar 16. haftaya kadar aşının etkisini azaltabilir. Bu nedenle yavru serisindeki son karma doz, kedi en az 16 haftalık olduğunda yapılmalıdır. Aşıya geç başlanan yavrularda takvim veteriner hekiminizce uyarlanır.
Pekiştirme Dozu
Uluslararası rehberler (WSAVA), yavru serisine yanıt vermemiş olabilecek kedileri korumak için 6 aylıkken bir pekiştirme karma dozu önerir. Bu doz, 1 yaştaki rapelin yerine geçebilir; uygulama planını veteriner hekiminiz belirler.
İlk Yıllık Rapel
Yavru programını takip eden yıl karma, kuduz ve (riski olan kedilerde) FeLV aşılarının rapeli yapılır. Bu ziyaret aynı zamanda yıllık check-up için iyi bir fırsattır.
Neden 16. haftaya kadar tekrar? Yavru kediler anne sütüyle antikor alır. Bu antikorlar ilk haftalarda koruma sağlar ama aşının etkisini de engelleyebilir. Ne zaman tamamen kaybolacakları kediden kediye değiştiği için aşılar 16 haftalığa kadar 3–4 hafta arayla tekrarlanır.
Aşı Programı Özet Tablosu
Tüm aşıların ilk dozu, tekrarları ve yetişkinlikteki rapel sıklığı tek bakışta.
| Aşı | İlk Doz | Yavru Tekrarları | 1 Yaş | Yetişkinlikte |
|---|---|---|---|---|
| Karma (FVRCP) | 6–8. hafta | 3–4 hafta arayla, son doz ≥16. hafta; 6. ayda pekiştirme | Rapel | Risk düşükse 3 yılda bir, risk yüksekse (pansiyon, çok kedili ortam, dışarı çıkan) yıllık – kullanılan aşıya göre |
| Kuduz | 12. haftadan sonra | Tek doz | Rapel | Her yıl (yasal zorunluluk) |
| FeLV | 8. haftadan sonra (test sonrası) | 3–4 hafta sonra 2. doz | Rapel | Risk devam ediyorsa 2–3 yılda bir |
| Klamidya / Bordetella | Risk durumuna göre | Ürüne göre 2 doz | Rapel | Risk devam ediyorsa yıllık |
Rapel aralıkları kullanılan aşı ürününe ve kedinizin risk durumuna göre değişebilir. Kedinizin aşı karnesini her ziyarette yanınızda getirin; bir sonraki aşı tarihini birlikte planlayalım.
Yaşam Tarzına Göre Aşı Planı
Her kedinin riski farklıdır. Yetişkin kedinizin aşı programı, nerede ve nasıl yaşadığına göre şekillenir.
Ev Kedisi
- Karma aşı rapelleri
- Yıllık kuduz aşısı
- FeLV genellikle gerekmez
Dışarı Çıkan Kedi
- Yıllık karma ve kuduz
- FeLV aşısı önerilir
- Düzenli iç-dış parazit
Çok Kedili Ev / Pansiyon
- Yıllık karma rapeli
- FeLV/FIV testi ve aşısı
- Gerekirse klamidya, bordetella
Seyahat Eden Kedi
- Mikroçip ve pet pasaportu
- Geçerli kuduz aşısı
- AB için kuduz antikor titre testi
Aşı geçmişi bilinmeyen kedi sahiplendiyseniz: önce muayene, parazit uygulaması ve FeLV/FIV testi yapılır. Ardından 3–4 hafta arayla 2 doz karma aşı ve kuduz aşısı uygulanarak rapel programına geçilir.
Aşı Öncesi ve Sonrası Bilmeniz Gerekenler
Aşıdan Önce
- Kediniz sağlıklı olmalı; ateş, ishal veya hapşırık varsa aşı ertelenir
- İç ve dış parazit uygulamaları veteriner hekiminizin önerdiği zamanda yapılmalı
- Aşı karnesi veya önceki kayıtlar yanınızda olmalı
- Taşıma çantasına önceden alıştırmak stresi azaltır
- Hamile kedilere canlı aşı yapılmaz; hamilelik şüphesini mutlaka belirtin
Aşıdan Sonra (Normal Olabilir)
- 24–48 saat süren hafif halsizlik ve uykuya meyil
- Geçici iştah azalması
- Hafif ateş
- Aşı yerinde hassasiyet veya küçük, ağrısız şişlik
- Burun içi aşılardan sonra birkaç gün hafif hapşırık
Acil durum belirtileri: Aşıdan sonraki dakikalar ve saatler içinde yüzde veya göz çevresinde şişlik, kurdeşen, kusma, ishal, nefes almada zorluk, solgunluk veya bayılma görülürse hemen kliniğimizi arayın: 0850 480 48 48 (7/24).
Aşı yerinde şişlik için 3-2-1 kuralı: Şişlik aşıdan 3 ay sonra hâlâ duruyorsa, 2 cm’den büyükse ya da aşıdan 1 ay sonra büyümeye devam ediyorsa veteriner muayenesi gereklidir.
Aşı Kadar Önemli: Parazit Takvimi
Parazitler bağışıklığı zayıflatır ve aşıdan beklenen korumayı azaltabilir. İç parazitler ve pire gibi dış parazitlere karşı düzenli koruma, aşı programının ayrılmaz bir parçasıdır.
Yavru Kedi
3. haftadan itibaren 2 haftada bir, sütten kesildikten sonra 6 aylık olana kadar ayda bir iç parazit uygulaması önerilir.
Yetişkin Kedi
Risk durumuna göre yılda en az 4 kez (3 ayda bir) iç parazit uygulaması; dışarı çıkan ve avlanan kedilerde daha sık.
Dış Parazit
Pire ve kene koruması kullanılan ürüne göre genellikle aylık uygulanır. Köpeklere ait ürünler kedilerde zehirlenmeye yol açabilir; asla kullanmayın.
Kedi Aşıları Hakkında Merak Edilenler
Kedime ilk aşı ne zaman yapılır?
İlk karma aşı genellikle 6–8 haftalıkken yapılır. Öncesinde genel muayene ve iç parazit uygulaması önerilir. Aşılar 16 haftalık olana kadar 3–4 hafta arayla tekrarlanır.
Evden hiç çıkmayan kedi de aşılanmalı mı?
Evet. Panlökopeni virüsü ortamda aylarca canlı kalabilir ve ayakkabı, giysi veya eşyalarla eve taşınabilir. Kuduz aşısı ise Türkiye’de tüm kediler için yasal olarak zorunludur. Ev kedilerinde rapel sıklığı risk durumuna göre belirlenir.
Kedilere hangi aşılar zorunludur?
Temel aşılar karma aşı (panlökopeni, herpesvirüs, calicivirüs) ve kuduz aşısıdır; kuduz aşısı yasal olarak da zorunludur. FeLV aşısı yaşam tarzına bağlıdır ve özellikle yavru, dışarı çıkan veya çok kedili ortamdaki kedilere önerilir.
Aşı sonrası kedimde halsizlik normal mi?
Aşıdan sonraki 24–48 saat içinde hafif halsizlik, iştahta azalma, hafif ateş ve aşı yerinde hassasiyet görülebilir. Yüzde şişlik, kusma, nefes darlığı veya bayılma ise acil durumdur; hemen veterinere başvurun.
Aşı takvimini kaçırırsam ne olur?
Rapel aşısı kısa süre geciktiyse çoğu zaman yalnızca bir doz ile programa devam edilir. Uzun süre aşısız kalan kedilerde aşılamanın yeniden başlatılması gerekebilir. Durumu veteriner hekiminizle değerlendirin.
Hamile veya hasta kediye aşı yapılır mı?
Ateşli, hasta veya ciddi stres altındaki kedilere aşı ertelenir. Hamile kedilere canlı aşılar uygulanmaz. Aşı kararı mutlaka muayene sonrası veteriner hekim tarafından verilir.
Aşı geçmişi bilinmeyen yetişkin kediyi sahiplendim, ne yapmalıyım?
Önce genel muayene, parazit uygulaması ve FeLV/FIV testi yapılır. Ardından 3–4 hafta arayla 2 doz karma aşı ve kuduz aşısı uygulanır; sonrasında rapel programına geçilir.
Kedimle yurt dışına çıkmak için hangi aşılar gerekir?
Mikroçip, geçerli kuduz aşısı ve pet pasaportu temel gerekliliklerdir. Avrupa Birliği ülkeleri için ayrıca aşıdan en az 30 gün sonra kuduz antikor titre testi yapılır ve giriş için bekleme süreleri uygulanır. Planlamayı seyahatten aylar önce başlatın.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve veteriner muayenesinin yerini tutmaz. Kedinizin aşı programı; yaşı, sağlık durumu, yaşam koşulları ve kullanılan aşı ürünlerine göre veteriner hekiminiz tarafından belirlenmelidir.
Kedinizin Aşı Programını Birlikte Planlayalım
İzmir’deki kliniğimizde muayene, parazit uygulaması ve aşılamayı tek ziyarette yapıyor, kedinize özel aşı takvimini aşı karnesine işliyoruz. 7/24 acil hizmetimizle her zaman yanınızdayız.
Aşı Randevusu Oluşturun
Formu doldurun, ekibimiz en kısa sürede sizi arayarak randevunuzu oluştursun.