Sürüngenlerde Metabolik Kemik Hastalığı (MBD)
Metabolik kemik hastalığı (MBD), evcil sürüngenlerde en sık görülen sağlık sorunlarından biridir. Kalsiyum, D3 vitamini veya UVB ışık eksikliği sonucu kemikler yumuşar, şekli bozulur ve kolayca kırılır.
Sürüngenlerde Metabolik Kemik Hastalığı Nedir?
Sürüngenler kalsiyumu kullanabilmek için D3 vitaminine ihtiyaç duyar; birçok tür bu vitamini derisinde UVB ışığı ile üretir. Uygun UVB lamba olmaması, cam arkasından güneş ışığı (cam UVB’yi geçirmez), kalsiyumu düşük-fosforu yüksek beslenme ve yanlış sıcaklık koşulları vücudun kalsiyumu kemiklerden çekmesine yol açar.
İguanalar, sakallı ejderler, bukalemunlar, leopar kertenkeleleri ve su kaplumbağaları sık etkilenir. Erken dönemde ortam ve beslenme düzenlemesi ile kalsiyum tedavisi çok etkilidir; ancak ileri vakalarda kemik şekil bozuklukları kalıcı olabilir.
Hangi Belirtiler Görülür?
Yumuşak çene
“Lastik çene”, ağzı kapatamama.
Bacaklarda şişlik
Kalınlaşmış, şekilsiz bacaklar.
Titreme ve seğirme
Parmak ve bacaklarda kas titremeleri.
Hareket güçlüğü
Vücudu yerden kaldıramama.
Yumuşak kabuk
Kaplumbağalarda esneyen, şekilsiz kabuk.
Kırıklar
Hafif travmalarla kemik kırılması.
Nedenleri ve Korunma Yolları
Uygun UVB ışık kaynağının olmaması veya lambanın eskimesi, cam arkasından güneşlenme, kalsiyum takviyesi yapılmaması, fosforu yüksek beslenme (yalnızca marul, meyve veya et) ve yanlış sıcaklık koşulları MBD’ye yol açar.
Türe uygun UVB lamba (genellikle 6–12 ayda bir değiştirilmeli), doğru sıcaklık gradyanı, yemlerin kalsiyum tozuyla takviye edilmesi, türe uygun dengeli beslenme ve yılda en az bir kez veteriner kontrolü MBD’yi önler.
Ne Zaman Veterinere Gitmelisiniz?
- Sürüngeninizin çenesi yumuşadıysa veya ağzını kapatamıyorsa
- Bacaklarda şişlik ve şekil bozukluğu varsa
- Titreme veya seğirme görürseniz
- Vücudunu yerden kaldıramıyorsa
- Kaplumbağanızın kabuğu yumuşaksa
- UVB lambası yoksa veya 6–12 aydır değiştirilmediyse
Teşhis ve Tedavi Süreci
Bakım koşulları
Terraryum, ışık, sıcaklık ve beslenme ayrıntılı sorgulanır.
Muayene ve röntgen
Kemik yoğunluğu ve kırıklar değerlendirilir.
Kan testleri
Kalsiyum ve diğer değerler ölçülür.
Tedavi
Kalsiyum ve D3 desteği, besleme ve ortam düzenlemesi planlanır; düzenli kontroller yapılır.
Merak Edilenler
MBD tamamen iyileşir mi?
Erken yakalanırsa iyileşir; ileri vakalarda kemik şekil bozuklukları kalıcı olabilir.
Pencere kenarında güneşlenmek yeterli mi?
Hayır. Cam UVB ışınlarını geçirmez; uygun UVB lamba gereklidir.
UVB lamba ne zaman değiştirilmeli?
Lamba yanmaya devam etse de UVB çıkışı azalır; genellikle 6–12 ayda bir değiştirilmesi önerilir.
Kalsiyum tozu her yemde kullanılmalı mı?
Sıklık türe ve yaşa göre değişir; programı hekiminizle belirleyin.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve veteriner hekim muayenesinin yerini tutmaz. Dostunuzda herhangi bir belirti fark ettiğinizde kliniğimize başvurunuz.
Dostunuz İçin Randevu Oluşturun
Bilgilerinizi bırakın, uzman ekibimiz sizi arayarak uygun gün ve saati birlikte planlasın. Acil durumlarda randevu beklemeden kliniğimize gelebilirsiniz.
Randevu Formu
İlgili bölüm formda otomatik olarak işaretlendi.
Form yükleniyor… Form görünmüyorsa buradan randevu alabilirsiniz.
Bunlar da İlginizi Çekebilir
Sürüngen Veterineri
Kaplumbağa, kertenkele ve yılanlar için türe özel muayene, bakım ve tedavi hizmetleri.
Detaylı bilgi →
Röntgen / Ultrason
Dijital röntgen ve ultrason cihazlarımızla dostunuzun iç organlarını, kemiklerini ve eklemlerini ağrısız şekilde…
Detaylı bilgi →
Kan Tahlili
Kliniğimizdeki laboratuvarda yapılan kapsamlı kan tahlilleriyle dostunuzun genel sağlık durumunu değerlendiriyor,…
Detaylı bilgi →